Mensen met 'etalagebenen' gaan te snel voor een dotterbehandeling naar het ziekenhuis. Dat kost onnodig geld en biedt vaak enkel tijdelijk soelaas. . - Jelle Eijzenga Fysiotherapie

Mensen met ‘etalagebenen’ gaan te snel voor een dotterbehandeling naar het ziekenhuis. Dat kost onnodig geld en biedt vaak enkel tijdelijk soelaas. .

Door Ellen Eijzenga

dec 30

Bij deze aandoening krijgt men acute pijn, veroorzaakt door vernauwde slagaders in de benen. Jaarlijks verwijden vaatchirurgen en radiologen deze bloedvaten met een dotterbehandeling bij rond de 6000 patiënten – een kwart van alle nieuwe patiënten. Maar bij het gros van deze mensen is intensieve looptherapie minstens zo effectief, blijkt uit onderzoek waarop Lindy Gommans, arts-onderzoeker van het Eindhovense Catharina Ziekenhuis, morgen promoveert aan de Universiteit Maastricht.

Deze looptherapie bij de fysiotherapeut is met gemiddeld 1500 euro zes keer zo goedkoop als de dotterbehandeling, en pakt de oorzaak van het probleem aan. “Wie zich alleen laat dotteren, zonder zijn leefstijl te veranderen, loopt bovendien grote kans op een vernauwing op een andere plek, en dus een nieuwe ingreep. Dat geldt niet voor de looptherapie”, zegt Gommans. In de verschillende richtlijnen staat al dat artsen eerst met deze behandeling moeten beginnen, maar in 2009 gebeurde dat maar met een op de zeven patiënten. .

“We willen doorgaans alle pijn vermijden, maar soms is dat niet de beste oplossing
Lindy Gommans

Door de pijn heenlopen
Mensen schrikken nogal eens terug voor de looptherapie: die is met meerdere keren per week en veel thuisoefeningen intensief, en begint vaak met het ‘door de pijn heenlopen’. “We willen doorgaans alle pijn vermijden, maar soms is dat niet de beste oplossing”, zegt Gommans. De looptraining, die de actieradius van mensen soms vier keer zo groot maakt, wordt vaak niet vergoed: wie niet aanvullend is verzekerd, moet de eerste twintig sessies zelf betalen. “Deze specifieke behandeling, waarbij je mensen ook kunt adviseren over zaken als roken en overgewicht, hoort thuis in het basispakket”, zegt Gommans.

Ze vermoedt dat specialisten in het ziekenhuis te snel kiezen voor een ingreep. “Vaak wil men graag meteen iets doen voor de patiënt: met een operatie zijn de problemen snel weg. Maar iedere operatie heeft risico’s. En je pakt de oorzaak niet aan.” Vernauwingen in de benen komen doorgaans niet alleen: deze groep heeft extra risico op bijvoorbeeld een beroerte. .

Volgens Ron Balm, hoogleraar in het Amsterdamse AMC en voorzitter van de vereniging van vaatchirurgen, verwijzen zijn collega’s steeds vaker naar gespecialiseerde fysiotherapeuten. “Dat was in 2009 nog niet overal mogelijk.” Hij merkt wel dat flink wat patiënten terugschrikken voor de eigen bijdrage. “Zeker de patiënten die toch al niet veel verdienen. Deze behandeling in het basispakket opnemen, zou zeer effectief zijn en kosten besparen. Daarnaast vraagt looptherapie een flinke inspanning, wij kunnen wel verwijzen maar niet iedereen maakt er gebruik van.” Balm wijst op recent onderzoek van het Erasmus MC, dat suggereert dat een dotterbehandeling aangevuld door begeleide looptherapie de allerbeste aanpak is.

In Nederland hebben naar schatting 350.000 mensen boven de 55 jaar last van etalagebenen.